Nieuwe luchthaven zet Machu Picchu (Peru) verder onder druk

Een nieuwe internationale luchthaven bij Chinchero moet de bereikbaarheid van Machu Picchu fors verbeteren, maar roept tegelijk stevige vragen op over overtoerisme, druk op lokale gemeenschappen en de toekomst van de Heilige Vallei in Peru.

Sneller naar de Incastad

Voor veel reizigers hoort een bezoek aan Machu Picchu juist traag en geleidelijk te verlopen. Nu reizen de meeste bezoekers via Lima naar Cusco, om daarna per trein en bus verder te gaan naar de beroemde archeologische site. Die omslachtige route wordt door velen gezien als onderdeel van de beleving. Juist omdat de tocht tijd en inspanning vraagt, voelt een bezoek aan de oude Incastad als iets dat je echt verdient.

Nieuwe luchthaven, oude zorgen

Daar kan vanaf eind 2027 verandering in komen. Dan moet de nieuwe internationale luchthaven van Chinchero openen, op ongeveer 32 kilometer van Cusco. Tegenstanders vrezen dat de komst van het vliegveld traditionele gemeenschappen in de regio onder druk zet en nog meer bezoekers naar de Heilige Vallei trekt. Dat zou niet alleen gevolgen hebben voor infrastructuur zoals water, riolering, wegen en energievoorziening, maar ook voor andere erfgoedlocaties in de regio, zoals Maras, Moray, Pisac en Ollantaytambo.

Toerisme krijgt een ander karakter

Voorstanders wijzen erop dat het toerisme in de regio nog altijd onder het niveau van vóór corona ligt en dat betere bereikbaarheid juist nieuwe kansen biedt. Kortere reistijden, goedkopere vluchten en het wegvallen van een overstap in Lima maken een bezoek aan Peru aantrekkelijker voor een breder publiek. Tegelijk leeft de vrees dat dit leidt tot kortere, meer vluchtige reizen, waarbij bezoekers vooral snel Machu Picchu willen afvinken. Volgens critici blijft daardoor minder geld hangen bij lokale ondernemers en gemeenschappen die afhankelijk zijn van toerisme.

Grenzen van groei worden zichtbaar

De discussie wordt extra gevoelig doordat Machu Picchu al met strikte bezoekerslimieten werkt. De site laat momenteel maximaal 5.600 bezoekers per dag toe en kan zonder ingrijpende aanpassingen nauwelijks extra druk verwerken. Ook in de dorpen en markten van de Heilige Vallei is de invloed van toerisme al duidelijk zichtbaar. Plaatsen die vroeger een uitgesproken lokaal karakter hadden, zijn in de afgelopen twintig jaar sterk veranderd en steeds meer op toeristen gericht geraakt.

Ontwikkeling lijkt onomkeerbaar

Volledig tegenhouden lijkt nauwelijks nog realistisch. In het project is inmiddels bijna 600 miljoen euro geïnvesteerd. Daardoor verschuift de discussie steeds meer van de vraag óf de luchthaven er moet komen naar hoe Peru de groei in goede banen kan leiden. Lokale experts benadrukken dat duurzame toeristische ontwikkeling alleen kans van slagen heeft als die wordt gekoppeld aan bredere regionale spreiding, zodat niet alleen Machu Picchu, maar ook minder bezochte bestemmingen van extra toerisme profiteren.